top of page

Aziatische hoornaar
 

vespa velutina nigrithorax

Aziatische hoornaar zweeft
Beschrijving van Aziatische hoornaar

Hoe herken je de Aziatische hoornaar ?

De Aziatische hoornaar, wetenschappelijk bekend als Vespa velutina, is een wespensoort afkomstig uit Azië, specifiek uit Zuidoost-Azië. Hier is een wetenschappelijke beschrijving van deze soort:
 

- Grootte:  Volwassen Aziatische hoornaars zijn meestal tussen de 2,5 en 3 centimeter lang, hoewel de grootte enigszins kan variëren.
- Kleur:  Ze hebben voornamelijk een zwart lichaam met oranjegele buiksegmenten. Hun thorax is ook zwart en harig.
- Poten: De poten van de Aziatische hoornaar zijn geel, vandaar de bijnaam "geelpotige hoornaar."

Verschillen tussen Aziatische en Europese hoornaars

Weet het goed om tegen deze Aziatische horzel te vechten

Verschillen tussen Aziatische hoornaars en Europese hoornaars

Nest van Aziatische hoornaar

Nestbouw:

  • Aziatische hoornaars bouwen nesten in de vorm van bollen, meestal hoog gelegen, zoals in bomen of gebouwen.

  • Ze maken hun nest van fijngemalen houtvezels, waarmee ze een soort papier-maché vormen.

  • Elk nest bevat cellen waarin de larven zich ontwikkelen.

Aziatisch hoornaarnest in een boom
Aziatische hoornaar die van druiven eet

Voeding:

  • Aziatische hoornaars zijn voornamelijk roofdieren en voeden zich met andere insecten, vooral bijen en wespen.

  • Ze worden ook aangetrokken door zoete stoffen en kunnen nectar, fruit en boomsappen consumeren.

Wat eet de aziatische hoornaar ?

De Aziatische hoornaar, ook bekend als Vespa velutina, is een roofinsect dat een cruciale rol speelt in het ecologische evenwicht, maar ook toenemende zorgen veroorzaakt vanwege de impact op bijenpopulaties en het milieu.

Begrijpen van het dieet van de Aziatische hoornaar

Dieet van de Aziatische hoornaar

De Aziatische hoornaar is voornamelijk een vleeseter. Zijn belangrijkste voedselbron bestaat uit andere insecten, vooral bijen. Deze gevreesde roofdieren jagen op bijen om zich te voeden met hun vlees en larven. Ze zijn in staat om hele kolonies in korte tijd uit te roeien, wat een grote uitdaging vormt voor het voortbestaan van honingbijen.

Naast bijen voedt de Aziatische hoornaar zich ook met andere insecten zoals wespen, vliegen en verschillende soorten vlinders. Deze insecten voorzien de hoornaar van de eiwitten en voedingsstoffen die hij nodig heeft voor zijn overleving en voortplanting.

Jachtmethoden

De Aziatische hoornaar is een behendige en gevreesde jager. Hij gebruikt verschillende jachtmethoden om zijn prooi te vangen. Een van de opvallendste technieken is de directe aanval op bijenkolonies. Hoornaars lokaliseren bijenkorven door de bewegingen van in- en uitvliegende bijen te observeren. Zodra de korf is gevonden, voeren ze een gecoördineerde aanval uit om binnen te dringen en de bijen te vangen.

Naast aanvallen op bijenkorven jagen Aziatische hoornaars ook individueel door bosgebieden op zoek naar insecten om te vangen.

Impact op het ecosysteem

De toename van de populatie Aziatische hoornaars heeft een significante impact gehad op het ecosysteem, met name op bijenpopulaties en andere bestuivende insecten. De agressieve predatie van Aziatische hoornaars op bijen heeft geleid tot massale verliezen in bijenkorven, wat de bestuiving van planten en gewassen heeft beïnvloed.

Wetenschappers en imkers werken actief aan het vinden van manieren om de verspreiding van Aziatische hoornaars te beheersen, terwijl ze tegelijkertijd de bijenpopulaties proberen te behouden.

Dieet van de Aziatische hoornaar

Een Aziatisch hoornaarnest eet ongeveer 11 kg insecten per jaar, hier zijn enkele cijfers:

Het begrijpen van het dieet en de jachtgewoonten van de Aziatische hoornaar is essentieel

Het begrijpen van het dieet en de jachtgewoonten van de Aziatische hoornaar is essentieel voor het ontwikkelen van strategieën om bijen te behouden en het ecosysteem te beschermen. Gezamenlijke inspanningen zijn nodig om duurzame oplossingen te vinden die het natuurlijke evenwicht handhaven en tegelijkertijd de impact van deze gevreesde roofdieren op bestuivende insecten minimaliseren.

Het levenscyclus van een kolonie Aziatische hoornaars

Het levenscyclus van een kolonie Aziatische hoornaars (Vespa velutina) volgt een seizoenspatroon. Hier zijn de belangrijkste stappen in de levenscyclus van een kolonie Aziatische hoornaars:

Lente :

Stichting van de kolonie :

  • In de lente komen jonge bevruchte koninginnen uit hun overwintering. Ze zoeken een geschikte locatie om een nieuwe kolonie te stichten.

  • De koningin bouwt een kleine startnest en begint eieren te leggen. Ze neemt de eerste taken van de kolonie op zich, zoals het zoeken naar voedsel.

Lente en zomer :

Ontwikkeling van de kolonie :

  • Naarmate de kolonie groeit, komen de eieren uit en worden larven geboren. Werksters komen ter wereld en nemen de activiteiten van de kolonie over, zoals het bouwen van het nest en het zoeken naar voedsel.

  • De kolonie groeit snel in omvang in de lente en zomer en kan soms uitgroeien tot enkele duizenden individuen.

  • Werksters jagen op andere insecten, vooral bijen, om de larven te voeden.

Zomer :

Volwassenheid van de kolonie :

  • Op het hoogtepunt van de zomer bereikt de kolonie zijn maximale omvang. De nesten kunnen goed ontwikkeld zijn, met meerdere cellen voor larven.

  • Op dit moment begint de kolonie mannetjes en nieuwe koninginnen te produceren voor toekomstige voortplanting.

  • Het zijn de werkers die het secundaire nest maken, in de vorm van een langwerpige bol (zoals een waterdruppel) die een diameter kan overschrijden van meer dan 40 cm en die gedurende het seizoen, van de lente tot de herfst, langzaam evolueert tot juli en dan kan het groei van 2 tot 6 cm in diameter per week! De uiteindelijke grootte kan een diameter van 70 tot 80 cm bereiken.

Einde zomer :

Voortplanting :

  • Aan het einde van de zomer komen de mannetjes en nieuwe koninginnen uit de kolonie tevoorschijn.

  • Bevruchte koninginnen vliegen uit om zich voort te planten, terwijl de mannetjes kort na de voortplanting sterven.

  • Bevruchte koninginnen zoeken een geschikte plek om te overwinteren gedurende het winterseizoen

Herfst :

Terugval van de kolonie :

  • Met het verlies van de koninginnen en reproductieve mannetjes begint de kolonie te krimpen.

  • De overgebleven werksters worden agressiever, omdat ze verstoken zijn van hun reproductieve rol.

  • De kolonie sterft uiteindelijk af aan het einde van de herfst, met achterlating van de toekomstige koninginnen die tot het volgende voorjaar zullen overwinteren

Winter :

  • Winterslaap van koninginnen tot de volgende lente

Het levenscyclus van een kolonie Aziatische hoornaars

Aziatische hoornaar : een invasieve soort

  • In veel delen van de wereld wordt de Aziatische hoornaar beschouwd als een invasieve soort vanwege de negatieve impact op de populaties van honingbijen en andere bestuivende insecten.

  • Hun roofzucht op bijen kan ernstige gevolgen hebben voor de bijenteelt en lokale ecosystemen.

  • De Aziatische hoornaar is een bron van zorg geworden in Europa en andere regio's waar hij zich heeft verspreid vanwege de impact op de biodiversiteit en de bijenteelt. Maatregelen worden genomen om zijn verspreiding en populaties te beheersen.

De geschiedenis van de invasie van de Aziatische hoornaars in Europa

De invasie van de Aziatische hoornaar in Europa is voornamelijk te wijten aan de accidentele introductie van deze invasieve soort. De Aziatische hoornaar, Vespa velutina, is afkomstig uit Azië, meer specifiek Zuidoost-Azië, met name China en het noorden van India. Hij staat ook bekend als de "gelepotige hoornaar" vanwege zijn opvallend gele poten.

De invasie in Europa begon in de jaren 2000, toen de Aziatische hoornaar per ongeluk in Frankrijk werd geïntroduceerd, waarschijnlijk via het transport van goederen. Sindsdien heeft de soort zich snel verspreid naar veel Europese landen. Het ontbreken van natuurlijke vijanden en de beschikbaarheid van prooien, met name honingbijen, hebben bijgedragen aan de verspreiding ervan.

Verspreiding van de Aziatische hoornaar in Europa in 2023

Verspreiding van de Aziatische hoornaar in Europa in 2023

Verspreiding van Aziatische horzels in België en Zuid-Nederland in 2023

Verspreiding van Aziatische hoornaar in België en Zuid-Nederland in 2023

Hoeveel aziatische hoornaar in de buurt ?

Ontdek de interactieve kaart van waarneming.nl

Waarom moeten we voorkomen dat de Aziatische hoornaar zich verspreidt?

Er wordt een klein hoornaarnest gemaakt
Aziatische hoornaar die een bij in stukken snijdt
Aziatische hoornaar op klimop, in de herfst

De impact van de Aziatische hoornaar

De Aziatische hoornaar (Vespa velutina) kan aanzienlijke gevolgen hebben voor het ecosysteem en de populaties van honingbijen in gebieden waar hij zich heeft gevestigd. Hier zijn enkele van de belangrijkste effecten van de Aziatische hoornaar op ons ecosysteem en de bijen:

Predatie op bijen :

  • De Aziatische hoornaar is een geduchte roofdier van bijen. Hij vangt bijen in de vlucht, doodt ze en neemt ze mee om zijn kolonie te voeden. Deze voortdurende predatie kan aanzienlijke verliezen veroorzaken in de populaties van honingbijen.

Stress op bijenkolonies :

  • De aanwezigheid van de Aziatische hoornaar in de buurt van bijenkorven oefent voortdurende druk uit op de bijen. Bijen kunnen agressief worden en minder tijd besteden aan het verzamelen van nectar, wat de honingproductie van de korven kan verminderen.

Verlies van biodiversiteit :

  • De Aziatische hoornaar kan ook invloed hebben op de lokale biodiversiteit door de populaties van andere insecten, waaronder bestuivende insecten, te verminderen. Dit kan verstoringen veroorzaken in de lokale ecosystemen.

Stress op inheemse soorten :

  • Naast bijen jaagt de Aziatische hoornaar ook op andere soorten insecten, wat de populaties van andere inheemse insecten kan verstoren.

Concurrentie om voedsel :

  • Aziatische hoornaars zijn grote consumenten van nectar en fruit, wat hen in concurrentie kan brengen met andere insectensoorten, waaronder bijen, voor voedselbronnen.

Effecten op bestuiving :

  • De afname van de populaties van honingbijen en andere bestuivende insecten kan gevolgen hebben voor de bestuiving van gewassen, wat de voedselproductie kan beïnvloeden.

Om met deze effecten om te gaan, implementeren veel gebieden die worden getroffen door de aanwezigheid van de Aziatische hoornaar beheersings- en bestrijdingsprogramma's om te proberen de populatie van deze invasieve insecten te beheersen. Dit kan het zoeken en vernietigen van Aziatische hoornaarnesten omvatten, evenals andere bestrijdingsmethoden om hun impact op bijen en het lokale ecosysteem te minimaliseren.

FAQs over de asiatische hoornaar :

01

Hoe een Aziatisch hoornaarnest vernietigen ?

Probeer het nest van een Aziatische horzel niet zelf te vernietigen, bel een professional die is uitgerust voor dit soort interventies.

02

Kun je een Aziatisch hoornaarnest achterlaten ?

Vooral niet, het is een invasieve soort waarvoor geen plaats is in Europa, omdat ze ons hele ecosysteem vernietigen.
Wees voorzichtig in de herfst: een nest kan leeg lijken, maar er kunnen zich nog insecten in bevinden.

03

Hoeveel Aziatische hoornaars in een nest ?

Een koningin begint alleen aan de start. In het voorjaar zul je heel weinig individuen aantreffen, maar naarmate het seizoen vordert zijn er geboorten en dus meer werkers.
De capaciteit van een nest kan variëren van één tot ongeveer 15.000 individuen of meer.

04

Waar is een Aziatisch hoornaarnest van gemaakt ?

Het nest bestaat uit fragmenten van houtschors vermengd met hun speeksel, wat papier-maché oplevert.

05

Maken Aziatische hoornaars honing ?

Nee, Aziatische horzels produceren geen honing in tegenstelling tot bijen.

06

Is een steek van een Aziatische hoornaar gevaarlijk ?

De steek van de Aziatische hoornaar is niet gevaarlijk, maar zeer pijnlijk als de persoon niet allergisch is.
Bij een allergische persoon mogen de steken niet lichtvaardig worden opgevat en moeten de hulpdiensten zeer snel worden gebeld, omdat de steek in dit geval fataal kan zijn.

07

Waarom steken of vallen Aziatische horzels aan ?

Een Aziatische hoornaar steekt om zichzelf te verdedigen tegen een dreiging (zijn thuis), in tegenstelling tot bijen kan een hoornaar meerdere keren steken.

08

Houden Aziatische hoornaars een winterslaap ?

Ja, maar alleen de toekomstige koninginnen overwinteren tot de lente.

09

Hoe herken je de Aziatische hoornaar ?

De Aziatische hoornaar heeft een donkerder uiterlijk, is kleiner dan de Europese hoornaar en oranje. De uiteinden van zijn poten zijn geel.
De Europese hoornaar ziet eruit als een grote wesp, met zijn gele buik, met zwarte strepen.

10

Komen Aziatische hoornaars naar buiten als het regent ?

Ja, Aziatische hoornaars komen tevoorschijn, zelfs als het regent.

11

Hoe groot is een asiatisch hoornaar ?

Aziatische hoornaar Vespa velutina: Lengte: Vrouwtje: 1,7 tot 3 cm (volwassene, werker)

12

Waar zijn de Aziatische hoornaars in de winter ?

Werknemers en mannelijke Aziatische hoornaars beëindigen hun levenscyclus in de late herfst. Slechts een paar nieuwe koninginnen zullen het verlaten nest verlaten om te overwinteren.

13

Wat moet ik doen als ik een Aziatische hoornaar zie ?

Geef het aan op waarneming.nl, met behulp van de applicatie ObsIdentify. Een onderzoeksgroep gaat op zoek naar het nest om het te vernietigen

14

Hoe Aziatische horzels zich voortplanten ?

In de herfst broeden vrouwtjes en mannetjes om de koninginnen van volgend jaar te creëren. Een nest kan het volgende jaar 5 tot 10 nesten voortbrengen.

15

Is het vangen van Aziatische horzels effectief ?

Het vangen is effectief in de lente, voor het vangen van koninginnen, en in de herfst om de druk op de kasten te verminderen. Zorg ervoor dat je een zeer selectieve val maakt !

16

Wat is de vijand van de Aziatische hoornaar ?

Alleen de Wespendief (Pernis apivorus) kan nesten aanvallen, maar zijn actie blijft vrij zwak vanwege de zeldzaamheid van de soort en zijn trekvogelkarakter.

17

Hoe ver reist een Aziatische hoornaar van zijn nest ?

Vanuit zijn nest heeft de horzel een bereik van ongeveer 2 km.

18

Hoe lang leeft een hoornaar ?

Werknemers leven 7 tot 8 weken, mannen 6 tot 7 weken. Een koningin heeft een levensverwachting van één jaar, in tegenstelling tot de bij waarbij de koningin wel vijf jaar kan worden. Zie pagina over bijen

19

Kunnen we de Aziatische hoornaar nog uitroeien ?

Het is nu wijd verspreid over Europa. Helaas is het niet meer mogelijk om het uit te roeien.

bottom of page